Tiyatro Gazetesi

KÖŞE YAZARLARI

27 Mart 1961-2012 ve YAŞADIKLARIMIZ

27 Mart 1961-2012 ve YAŞADIKLARIMIZ

 UNESCO ya bağlı Uluslarası Tiyatro Enstitüsünün başlattığı dünya tiyatro günü bu yıl 51 yaşında ! Bu günün anlamı üzerine  ve tiyatronun insan yaşamında  taşıdığı önem üzerine, 51 dünya bildirisi ve 350 nin üzerinde ulusal bildiri yazıldı !Dünyanın en öneml, tiyatro insanları Görüşlerini aktardılar, yarım yüzyıl öncesinden günümüze !

İsteyen bu bildirilerin her birisine ulaşabilir ! Biraz da tiyatro bilimi ile ilgilenebilir !
Dünyanın böyle bir güne verdiği önemle, tiyatroya verdiği önemin nedenleri üzerinde düşünebilir ! UNESCO ve BM nin işi gücü yok mu bu “tiyatro” yu bu kadar savunuyor diye düşünerek kendi bilgisizliğini eleştirebilir ? -Ama biz de ki kerameti kendinden menkul alimler bunu yapmazlar ! Çünkü onlar ne BM takarlar, ne de UNESCO yu !  Ortaya sürdükleri tezler ise, TV nin yasaklanması, cep telefonlarının imha edilmesi, otomobillerin yakılması önerisi kadar saçma ve tutarsız ! İmkan bulsalar yeni bir şeymiş gibi böyle önerilerde de bulunacaklar !Onlar cüretkar !
Kendilerinin dışında tüm insanların bilgi  birikimlerini, zekalarını,farkındalıklarını, tutarlılıklarını tamamen yok sayacak kadar fütursuz !
Çin Halk Cumhuriyeti, gösteri sanatları gurupları tüm dünyada dolaşıyor.Hindistan, dünyada tiyatroya en çok ilgi duyulan ülkelerden birisi ! Bangladesh te, TV de, İsveçli yazar Henrik İbsen oyunları Bangli dili ve kültürüne uygun olarak sık sık sergileniyor !
Kuzey ve Güney kore, Japonya, Demokratik Çin (Taiwan), Tayland tiyatro alanında dünyayı şaşırtacak gelişmeler gösteriyor.Kendi geleneksel tiyatrolarını  modern tiyatro anlayışı ile  birleştirip, tüm dünyada ülkelerini sanat yoluyla tanıtmak için vızır vızır dolaşıyorlar ! Ayrıca o çok güçlü geleneklerine karşın, eskiden komik görünürken şimdi modern tiyatro da da  ustalaştılar. Batılı oyunla oynuyorlar, opera, bale,senfonik müzik, resim, sinema, fotoğraf, mimarlık gibi alanlarda çok iddialı gelişmeler kaydediyorlar. Bilimde ve ticarette kendi ekonomilerini canlandıran ataklar yaparken, sanatsal alana yaptıkları yatırımları katlayarak  arttırıyorlar !
Avrupa,Amerika, Rusya Federasyonu malum !Tahran da her yıl Uluslarası Fajr Tiyatro festivali yapılıyor ! Sinema yönetmenleri malum ! İsrail de sanat çalışmalarını halkın en geniş kesimlerine ulaştırabilmek için,sadece prova salonlarından ibaret binalar yapılıyor. -Biz de de birileri çıkıp, açık açık İstanbul Belediyesi Şehir tiyatrolarını hükümete gammazlıyor ! Gammazlarken kullandıkları gerekçeler, kişilere, oyunlara,kuruma ve  tiyatro sanatına yönelttiği suçlamalar  ise, reşit olmuş ve biraz da  dünyadan haberi olması gereken herhangi bir insandan  geride ! Geçenlerde, kendisinin  belirlediği ölçülere uymayan ailelerin  çocuklarının doğumdan sonra “imha  edilmesi gerektiğini” beyan eden, okul müdüründen farkı yok ?
Hükümete, “Sen neden onu seçtin ben burada dururken” diyor açıkça ! Bunu topluma önemli bir mesaj verir gibi köşe yazısı suretinde duyuruyor ! İçeriğinin taşıdığı sakilliğin kimbilir belki de hiç farkında olmayacak ! Bu sakilliğin farkında olanları ise adam yerine bile koymayacak ! Kerameti kendinden menkul olmanın dayanılmaz hafifliği işte !
Esasında, elde etmek istediği koltuk ve çıkarlar dünya malı ! Benden sonra  tufan diyor hazret! O zannediyor ki bu yazılardan sonra İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatrolarını, onun zimmetine geçirirler ! Ölünceye kadar da buradan nemalanır !”Şu kadarcık  bir şey istiyoruz, çok mu” diyor, “bizim hiç mi hatırımız yok”, diyor. Diyor da diyor ! Bağrı yanmış bir kere ! “Onu yaptık olmadı,bunu yaptık olmadı, müşterek dostlarımıza söyledik,araya adam koyduk olmadı, bari köşe yazısı suretinde görünelim o zaman ciddiye alınırız” diyor !Veriyor veriştiriyor.Aslında, kendi de bilmiyor ama, onun kızgınlığı demokrasi kültürüne ! Artık demokrasi kelimesine bile tahammül edemiyor ! Vakti olsa, eline bir makas alıp dünyanın bütün sözlüklerinden keserek,oyarak çıkaracak demokrasi sözcüğünü ! Sonra onları birbirine yapıştırarak dünyanın etrafına şerit gibi saracak. Sanki yeryüzü ile gökyüzü katmaları arasında hava akımını engelleyecek ! Ve güç bende diye bağıracak !Diz çökün önümde diyecek !Daha ne bekliyorsunuz diyecek !
Berlin dünyanın en önemli film festivallerinden birini gerçekleştiriyor ! Herkes biliyor ! Bu yıl  62 cisi gerçekleşti ! Bu festival, 51 yaşındaki Dünya Tiyatro Günü bildirisinden bile daha yaşlı ! Berlin insan kaynıyordu ! Dünyanın her tarafından  film festivaline geldiler.
En görkemli en lüks sinemaların önünde her gün, yüzlerce, binlerce -sıradan-  Berlin li,  bilet kuyruğunda bekledi.Sanki hiç oradan ayrılmamış, oraya monte olmuş gibiydiler. Berliner Ensemble, Deuches Theatre,Shau Bühne,Deuches Opera,Berlin Filarmoniye ve diğerlerine yer bulmak mümkün değil. Bu biletleri alan bu kadar insan  kim ? Gelirleri ne ? Beklentileri ne ? Amerikalı Rejisör, Robert Wilson Bertold Brecht’in çok ünlü oyunu “Üç Kuruşluk Opera” yı ultra modern bir yorumla sahneliyor !Yerler bir ay önceden bitmiş ! Berlin in ünlü caddesi Kürfünstendam da, Zoo Garten ile Europa Center ortasında kalan meydandaki 2ci dünya savaşını simgeleyen ünlü kilise onarılıyor ! Kültüre ayrılan bütçe yüzde bir ,daha da arttırılması gerektiği konuşuluyor ! Bizde binde yedi ! Yunanistana ekonomik destek onaylandı.Avrupa katılımcı demokrasi kültüründen söz ediyor !
Bizde de ileri demokrasi den konuşuluyor!Ama birileri, halkın vergileri ile yapılan tiyatroya laf ediyor ! “Ben gelirsem olur, ben gelmezsem olmaz bunu bil !” filan gibi el ilanları dağıtıyor ! Danışmanını da değiştir, o bizden değil ben ne güne duruyorum diyor ! Elinde  makas ……oynuyor ! Ama kötü oynuyor !  Tiyatrocu, rolünü yalansız oynarsa o sanat olur ! Ama rolünü hem  kötü oynayan hem de, kendini değil de tiyatroyu suçlayana, ne demeli!! Secaatini arzederken sirkatini söylemek değil mi bu !
Mart 2012 - 12.Sayı